Category Management Tool – CMBoxÔäó

Generowanie pomys┼é├│w w procesie tworzenia strategii dla kategorii zakupowej

Jednym z najtrudniejszych krok├│w w budowaniu strategii dla kategorii zakupowej jest faza generowania pomys┼é├│w. Wynika to z kliku powod├│w:

  • po pierwsze, jest to faza kreatywna, a nie ka┼╝dy kupiec radzi sobie z generowaniem nowych pomys┼é├│w, idei itd.,
  • po drugie, w fazie tej wykorzystuje si─Ö narz─Ödzia, o kt├│rych kupcy mog─ů nie mie─ç poj─Öcia, a kt├│re w znacz─ůcy spos├│b pomagaj─ů w tworzeniu nowych rozwi─ůza┼ä lub modyfikacji ju┼╝ istniej─ůcych, aby wycisn─ů─ç ze strategii co tylko si─Ö da,
  • po trzecie, faza ta zajmuje bardzo du┼╝o czasu i┬á wymaga skupienia, a┬á firmach gdzie kupiec ca┼ée swoje 8┬á godzin trwoni na transakcyjne lub taktyczne zarz─ůdzanie zakupami jest to mocno ograniczone.

Tematem tego artyku┼éu nie jest jednak kwestia kreatywno┼Ťci, przedmiotem analiz nie jest tak┼╝e zestaw dobrych rad na optymalizacj─Ö procesu zarz─ůdzania swoim czasem. Poni┼╝ej przedstawi─Ö dost─Öpne narz─Ödzia jakimi dysponuje kupiec w procesie generowania pomys┼é├│w, czy rozwi─ůza┼ä, skupiaj─ůc si─Ö szczeg├│lnie na narz─Ödziu szeroko nieznanemu poniewa┼╝ powsta┼éo wy┼é─ůcznie dla modelu PRIMETM. Tematem rozwa┼╝a┼ä nie jest tak┼╝e sam proces generowania pomys┼é├│w, kt├│ry szeroko i dok┼éadnie przedstawiamy na naszym szkoleniu: Zarz─ůdzanie Kategoriami w Zakupach wg metodologii PRIMETM.

Efektem ko┼äcowym procesu generowania pomys┼é├│w jest lista potencjalnych rozwi─ůza┼ä/idei/sugestii/innowacji/zmian/inicjatyw posegregowanych wg kilku kryteri├│w wraz z nadanymi priorytetami. Jednak sk─ůd wzi─ů─ç pomys┼éy na to, aby tak─ů list─Ö stworzy─ç? Jak do tego podej┼Ť─ç i z jakiej wiedzy skorzysta─ç, aby wykreowa─ç jakie┼Ť ciekawe rozwi─ůzania? Co prawda dysponujemy ju┼╝ spor─ů dawk─ů informacji i danych z poprzednich krok├│w tworzenia strategii (analizy danych, rynku i dostawc├│w oraz profilowaniu kategorii), ale to zdecydowanie za ma┼éo, aby posiadane dane przeku─ç na inicjatywy. Jak wcze┼Ťniej wspomnia┼éem kupiec ┬ámo┼╝e by─ç uzbrojony w kilka ciekawych narz─Ödzi i wszystkie s─ů w arsenale metodologii PRIMETM, a nale┼╝─ů do nich:

  • Model generowania pomys┼é├│w w oparciu o analiz─Ö SWOT,
  • Zakupowy tr├│jk─ůt mo┼╝liwo┼Ťci, gdzie ka┼╝dy bok tr├│jk─ůta odpowiada jednej grupie mo┼╝liwych rozwi─ůza┼ä tj. zarz─ůdzaniu wydatkami, zarz─ůdzaniu baz─ů dostawc├│w, zarz─ůdzaniu kosztem,
  • Procurement Gemstone (kamie┼ä szlachetny), kt├│ry sugeruje kupcowi 6 potencjalnych strategii,
  • PPWT, model opracowany specjalnie dla metodologii PRIMETM, kt├│ry skupia si─Ö na problemach w kategorii, potrzebach u┼╝ytkownika, wymogach u┼╝ytkownika oraz dost─Öpnej technologii,
  • OKTAGON, kt├│ry obejmuje 9 potencjalnych dzia┼éa┼ä, kt├│re generuj─ů warto┼Ť─ç w zakupach oraz;
  • CMBoxTM, 9 aktywno┼Ťci/strategii dla zarz─ůdzania kategoriami w firmie.

Dzi┼Ť chcia┼ébym skupi─ç si─Ö wy┼é─ůcznie na narz─Ödziu Goodman CMBoxTM.

Category Management CMBoxTM jest odpowiedzi─ů na liczne zapytania i dyskusje, kt├│re prowadzimy z naszymi klientami, studentami czy uczestnikami naszych szkole┼ä na temat powi─ůzania wiedzy i do┼Ťwiadczenia dostawc├│w (rynku) z sytuacj─ů i wiedz─ů na temat kategorii zakupowej w firmie. Nigdy nie ma oczywistej odpowiedzi na pytanie dotycz─ůce zale┼╝no┼Ťci pomi─Ödzy powy┼╝szymi kryteriami poniewa┼╝ zbyt du┼╝o czynnik├│w wp┼éywa na rynek, a sytuacja w firmie mo┼╝e by─ç bardzo r├│┼╝na. Jednak na podstawie naszego do┼Ťwiadczenia i zrealizowanych projekt├│w w ramach zarz─ůdzania kategori─ů w zakupach stworzyli┼Ťmy pewnego rodzaju drogowskaz, kt├│ry jest bardzo przydatny w procesie generowania pomys┼é├│w, w tworzeniu strategii dla kategorii lub zarz─ůdzania ca┼éym portfolio kategorii w firmie.

 CM-BOX-CATEGORY-MANAGEMENT-SZKOLENIA

CMBoxTM sk┼éada si─Ö w 9 p├│l dla kt├│rych przypisane jest inne dzia┼éanie jakie kupiec powinien podj─ů─ç w celu optymalizacji kategorii. Pola z dzia┼éaniami s─ů wypadkow─ů dw├│ch kryteri├│w oceny: oceny rynku i oceny sytuacji w kategorii. Ocen─Ö rynku stanowi wiedza i umiej─Ötno┼Ťci dostawc├│w o kategorii na danym rynku, a samo kryterium zosta┼éo okre┼Ťlone jako:

  • Rynek dojrza┼éy, gdzie dostawcy doskonale znaj─ů dan─ů kategori─Ö, oferuj─ů pe┼éne pokrycie produktami i us┼éugami oraz s─ů bardzo do┼Ťwiadczeni w ┼Ťwiadczeniu us┼éug na danym rynku. Rynek ten charakteryzuje si─Ö r├│┼╝norodno┼Ťci─ů ofert, wysokim stopiem otwarto┼Ťci, elastyczno┼Ťci─ů dostosowania oraz istniej─ůcym dost─Öpem do informacji o kategorii.
  • Rynek dojrzewaj─ůcy, gdzie dostawcy dopiero ucz─ů si─Ö kategorii, nie pokrywaj─ů us┼éugami i produktami wszystkich naszych wymog├│w i potrzeb lub te┼╝ liczba dostawc├│w jest do┼Ť─ç mocno ograniczona;
  • Rynek niedojrza┼éy, to taki na kt├│rym brakuje dostawc├│w, dostawcy nie dostarczaj─ů jeszcze wymaganych us┼éug lub z r├│┼╝nych powod├│w (np. technologicznych) nie s─ů jeszcze gotowi na dostarczanie produkt├│w i us┼éugi wg wymaga┼ä swoich klient├│w.

Drugim kryterium jest ocena kategorii, kt├│ra rozumiana jest jako stan, status lub podej┼Ťcie do kategorii w firmie, wyr├│┼╝niaj─ůc tym samym trzy poziomy:

  • Kategoria istniej─ůca, to taka kt├│r─ů od pewnego czasu zarz─ůdzamy w firmie. Jest ona znana pod k─ůtem rynku czy te┼╝ wymog├│w u┼╝ytkownik├│w. Mamy o niej jakie┼Ť poj─Öcie i generujemy warto┼Ťci dla organizacji;
  • Kategoria, kt├│r─ů z jaki┼Ť powod├│w chcemy w firmie zmodyfikowa─ç. Czy to z powodu braku wiedzy, niew┼éa┼Ťciwej strategii, nieumiej─Ötnym zarz─ůdzaniu lub chocia┼╝by z powodu modyfikacji specyfikacji czy wymaganych ilo┼Ťci;
  • Kategoria nowa, czyli taka, kt├│r─ů do tej pory nie zarz─ůdzali┼Ťmy lub w wyniku analiz i decyzji na wy┼╝szym szczeblu przysz┼éo nam zarz─ůdza─ç. Stanowi ona jednak jeszcze nie odkryty obszar.

Na zetkni─Öciu ka┼╝dego kryterium wyr├│┼╝niono nast─Öpuj─ůce dzia┼éania:

  • Ekspansja kategorii (kategoria istniej─ůca / rynek dojrza┼éy) ÔÇô oznacza jeszcze wi─Ökszy nacisk na generowanie warto┼Ťci w kategorii, po przez rozszerzanie zasi─Ögu oddzia┼éywania, kt├│re objawia─ç si─Ö mo┼╝e np. po przez zwi─Ökszanie konkurencji (efektywniejszy sourcing), poszerzanie specyfikacji, budowanie wolumenu, aby uzyska─ç d┼║wigni─Ö itd.
  • Rozszerzanie kategorii (kategoria, kt├│r─ů chcemy modyfikowa─ç / rynek dojrza┼éy) ÔÇô strategia oparta o modyfikacj─Ö specyfikacji lub zakresu kategorii. Dojrza┼éy rynek mo┼╝e nam pom├│c w wymaganych zmianach zakresu oraz wygenerowa─ç dodatkowe warto┼Ťci.
  • Rozw├│j kategorii (kategoria nowa / rynek dojrza┼éy) ÔÇô dzia┼éania maj─ůce na celu pozyskanie wiedzy z rynku zanim zaczniemy wdra┼╝a─ç w ┼╝ycie jakiekolwiek dzia┼éania. Strategia ta w spos├│b wyra┼║ny zwraca uwag─Ö na pewne ryzyka, kt├│re mog─ů pojawi─ç si─Ö w zwi─ůzku z zarz─ůdzaniem nowymi kategoriami szczeg├│lnie kiedy nie posiadamy ┼╝adnej wiedzy, ani do┼Ťwiadczenia jak optymalnie nimi zarz─ůdza─ç, nara┼╝aj─ůc tym samy firm─Ö na wykorzystanie przez dostawc├│w.
  • Penetracja kategorii (Kategoria istniej─ůca / rynek dojrzewaj─ůcy) – rynek nie jest jeszcze na tyle gotowy, aby wygenerowa─ç optymaln─ů warto┼Ť─ç dla naszej organizacji, dlatego wymagany jest dodatkowy nak┼éad na dok┼éadn─ů analiz─Ö rynku, aby upewni─ç si─Ö, ┼╝e na rynku s─ů potencjalni dostawcy, kt├│ry mog─ů spe┼éni─ç nasze wymagania.
  • Stw├│rz Business Case (kategori─ů wymagaj─ůca zmiany / rynek dojrzewaj─ůcy) ÔÇô to dzia┼éania, kt├│re w pierwszej kolejno┼Ťci powinny wzi─ů─ç pod uwag─Ö business case i stworzenie kilku mo┼╝liwych rozwi─ůza┼ä w oparciu o szczeg├│┼éowe wyliczenia. Rynek mo┼╝e nie by─ç jeszcze dojrza┼éy i ka┼╝de nasze dzia┼éanie musi by─ç poparte faktami i wyliczeniami. Business Case w celu przekonania sponsora mo┼╝e by─ç w tym przypadku bardzo dobrym rozwi─ůzaniem.
  • Skopiuj rozwi─ůzanie (kategoria nowa / rynek dojrzewaj─ůcy) ÔÇô ta strategia ma na celu analiz─Ö i zaimplementowanie rozwi─ůza┼ä ju┼╝ sprawdzonych gdzie┼Ť indziej. Najcz─Ö┼Ťciej na podstawie banchmarkingu rynkowego lub naszej konkurencji sprawdzamy mo┼╝liwo┼Ť─ç dostosowania rozwi─ůza┼ä ju┼╝ wcze┼Ťniej zrealizowanych, unikaj─ůc niepotrzebnego ryzyka p┼éyn─ůcego z niepewnego rynku.
  • Rozw├│j rynku (kategoria istniej─ůca / rynek niedojrza┼éy) ÔÇô to do┼Ť─ç wymagaj─ůce dzia┼éanie dla ka┼╝dego kupca poniewa┼╝ wymaga edukowania dostawc├│w na rynku i przekonywania ich do spe┼énienia naszych oczekiwa┼ä. Cz─Östo bowiem zdarza si─Ö, ┼╝e kategoria, kt├│r─ů przychodzi nam zarz─ůdza─ç jest kompletnie nowa dla dostawc├│w (tak by┼éo chocia┼╝by jeszcze 5-7 lat temu z facility management w zak┼éadach produkcyjnych, gdzie rynek nie by┼é jeszcze gotowy na konsolidacj─Ö kilkunastu us┼éug jednego dostawcy).
  • Testuj rozwi─ůzania (kategori─ů wymagaj─ůca zmiany / rynek niedojrza┼éy) ÔÇô dzia┼éania polegaj─ůce przede wszystkim na ograniczeniu ryzyka po przez testowanie rozwi─ůza┼ä w kategorii. Pr├│bujemy wprowadza─ç pewne rozwi─ůzania na ma┼éej pr├│bce anga┼╝uj─ůc i ucz─ůc tym samym dostawc├│w naszego biznesu i kategorii kt├│r─ů chcemy optymalizowa─ç.
  • Inwestuj w kategori─Ö (kategoria nowa . rynek niedojrza┼éy) ÔÇô strategia , kt├│ra mo┼╝e spotka─ç si─Ö cz─Östo z oporem w firmie poniewa┼╝ wymaga inwestycji w poznanie kategorii i zdobycie wiedzy (udzia┼é w targach, nauka, poznawania dostawc├│w itp.). Rynek jest nie dojrza┼éy, a brak wiedzy o kategorii mo┼╝e doprowadzi─ç do niepotrzebnego ryzyka.

Zaprezentowany model mo┼╝na z powodzeniem wykorzysta─ç na ka┼╝dej p┼éaszczy┼║nie zarz─ůdzaj─ůc kategori─ů lub zakupami jako ca┼éo┼Ťci─ů, uzasadniaj─ůc ka┼╝d─ů decyzj─Ö zakupow─ů. Szerzej o potencjalnych strategiach i dzia┼éaniach w ramach CMBoxTM dowiedzie─ç si─Ö mo┼╝na na naszych szkoleniach z zakresu zarz─ůdzania kategoriami w zakupach wed┼éug metodologii PRIMETM na kt├│re serdecznie zapraszamy.

Daniel Matela
Wiceprezes Zarz─ůdu
GOODMAN GROUP Sp. z o. o.

0 komentarzy:

Dodaj komentarz

Chcesz si─Ö przy┼é─ůczy─ç do dyskusji?
Feel free to contribute!

Dodaj komentarz

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.